{"id":8274,"date":"2025-08-03T20:30:25","date_gmt":"2025-08-03T20:30:25","guid":{"rendered":"https:\/\/gmcommon.org\/?p=8274"},"modified":"2025-08-11T12:11:54","modified_gmt":"2025-08-11T12:11:54","slug":"myfyrdodau-or-comin-awst-2025","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/","title":{"rendered":"Myfyrdodau o&#8217;r Comin: Awst 2025"},"content":{"rendered":"\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Y Gylfinir<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignwide size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4325-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8242\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4325-980x653.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4325-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Does dim byd sy\u2019n dynodi\u2019r Gwanwyn a\u2019r Haf yn fwy na ch\u00e2n fyrlymus y gylfinir &#8211; neu Pegi Big Hir i roi un o\u2019u henwau eraill iddi. Rydym yn ofnadwy o lwcus yn yr ardal hon i allu clywed y Gylfinir ac i fod yn gartref iddi yn ystod misoedd yr haf oherwydd, er tristwch mawr, prinhau y maent yng Nghymru. I ddefnyddio disgrifiad Iolo Williams, mae\u2019r Gylfinir yn:<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>\u201cAderyn mawr brown sy\u2019n nythu ar ucheldir, gweundir a thir amaethyddol ac yn gaeafu ar dir isel ac ar yr arfordir. Crymanbbig hir (eiddo\u2019r i\u00e2r yw\u2019r hiraf, eiddo\u2019r ifanc yw\u2019r byrraf), coesau hir, llydan. Corff brown golau wedi ei ffritho\u2019n dywyll. Pen plaen gyda streipiau llawer llai mlwg nag eiddo\u2019r Coegylfinir. Pan fo\u2019n hedfan, mae\u2019r adain wrth y corff yn oleuach, a cheir \u2018V\u2019 gwyn ar y cefn. Aderyn mawr, adenydd hir \u00e2\u2019u pennau\u2019\u2019n dywyll, yn curo\u2019n araf. Heidiau\u2019n clwydo mewn grwpiau neu linellau, yn fwy niferus o lawr na\u2019r rhydwyr eraill ar y traeth\u2026\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Curlew call\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/Cpl9Jm1cnsM?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Hear the beautiful bubbling call of the Curlew.<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p>Mae gan y Gylfinir nifer o enwau eraill yn Gymraeg \u2013 Cornicyll y Waun, Giarliw, Chwibanogl y Mynydd, Cwrlig, Chwibanwr, Cwliwn, Glifinir fawr, Pegi Big Hir, Cwn Ebrill, Gylfinog, Whibanwr, Cyrliw, Glafnir<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"576\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_001-1-576x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8249\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>The Curlew \/ Y Gylfinir, Pen ac Inc gyda Phrint Bloc, Gorffennaf 2025<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div style=\"height:100px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Y Gylfinir Mewn Barddoniaeth Gymraeg<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"871\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/Waldo-Williams_Sketch_pollylovestudio_001-1024x871.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8265\" style=\"width:489px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/Waldo-Williams_Sketch_pollylovestudio_001-980x833.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/Waldo-Williams_Sketch_pollylovestudio_001-480x408.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Waldo Williams Astudiaeth, Graffit mewn Dyddlyfr Maes<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Cawn gipolwg cyflym o\u2019r Gylfinir ym mhennill gyntaf cerdd ysbrydol, ddofn Waldo Williams \u2018Mewn Dau Gae&#8217;:<strong><\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-pullquote\"><blockquote><p><strong>Mewn Dau Gae<\/strong><br>\u201cO ba le\u2019r ymroliau\u2019r m\u00f4r goleuni <br>Oedd a\u2019i waelod ar Weun Parc y Blawd a<br>Parc y Blawd?<br>Ar \u00f4l i mi holi\u2019n hir yn y tir tywyll,<br>O ble deuai, yr un a fu erioed?<br>neu pwy, pwy oedd y saethwr, yr eglurwr sydun?<br>Bywiol heliwr y maes oedd rholiwr y m\u00f4r.<br>Oddifry uwch y chwibanwyr gloywbib, uwch<br>Callwib y Cornicyllod, <br>Dygai i mi y llonyddwch mawr.\u201d<br><\/p><cite>Waldo Williams<\/cite><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center has-medium-font-size\"><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignfull size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1620\" height=\"1080\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4411.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8161\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4411.jpg 1620w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4411-1280x853.jpg 1280w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4411-980x653.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4411-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) and (max-width: 1280px) 1280px, (min-width: 1281px) 1620px, 100vw\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Glaswellt Hir a Maethlon Ein Gweundir<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p>Megis yn y gerdd, dim ond cip a gawn ni o\u2019r Gylfinir ar Gomin Gelligaer a Merthyr hefyd. Yn amlach na dim eu c\u00e2n eiconig yn unig sy\u2019n nodi eu presenoldeb cyfagos ar y gweundir.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:100px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Nawddsant y Gylfinirod<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignwide size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"900\" height=\"448\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/St-Beuno_St-Winefride_Stained-Glass_Holy-Well.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8189\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/St-Beuno_St-Winefride_Stained-Glass_Holy-Well.jpg 900w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/St-Beuno_St-Winefride_Stained-Glass_Holy-Well-480x239.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 900px, 100vw\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Ffenestr o wydr lliw yn dangos Santes Gwenffrewi a Beuno Sant yn Nhreffynnon<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p>Yn \u00f4l hen stori, nawddsant y Gylfinirod yw Beuno Sant, ac iddo ef mae\u2019n rhaid diolch fod nythod gylfinirod mor anodd eu canfod. Roedd Beuno Sant, a oedd yn byw yng Nghlydog, yn arfer cerdded bod dydd Sul i ynys Landdwyn i roi pregeth. Byddai\u2019n cerdded dros y m\u00f4r i\u2019w chyrraedd ac yn cerdded yn \u00f4l dros y tonnau ar ei ffordd adref, yn union fel petai\u2019n cerdded ar dir sych. Ond un dydd Sul, wrth iddo ddychwelyd, collodd ei bapurau pwysig i\u2019r m\u00f4r. Roedd wedi digalonni oherwydd treuliodd oriau maith yn ysgrifennu\u2019r myfyrdodau ar y papurau hynny. Er mawr syndod iddo, pan gyrhaeddodd y tir, yno ar ben carreg roedd ei bapurau. Ac yn sefyll yn dalsyth, yn gofalu am y cwbl oedd y Gylfinir. Roedd yr aderyn wedi achub gwaith Beuno Sant a\u2019i gario at ddiogelwch y garreg. Mewn diolchgarwch, penliniodd y Sant gerbron y Gylfinir a\u2019i fendithio gan ofyn i\u2019r arglwydd warchod a gofalu am yr aderyn am byth. O ganlyniad, mae hi wedi bod yn anodd dod o hyd i nythod y gylfinir byth ers hynny.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:100px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Gwarchod y Gylfinir<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignwide size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"636\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_PENCIL_001-1024x636.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8252\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_PENCIL_001-980x609.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_PENCIL_001-480x298.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Magu Gylfinirod Astudiaeth, Graffit mewn Dyddlyfr Maes<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Yn anffodus, er gwaethaf nodded Beuno Sant, yn \u00f4l y gweithgor Gylfinir Cymru, mae eu niferoedd wedi disgyn dros y deng mlynedd ar hunain diwethaf. Erbyn heddiw cyn lleied \u00e2 400 p\u00e2r sy\u2019n magu drwy Gymru gyfan, tra roedd oddeutu 5,700 p\u00e2r yn 1993. Hefyd yn \u00f4l Gylfinir Cymru:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-pullquote\"><blockquote><p>\u201cYmhlith y ffactorau lleol sy\u2019n effeithio ar boblogaethau ein gylfinirod mae adar a mamaliaid ysglyfaethus sy\u2019n dwyn wyau a nythod, y weithred o dorri silwair yn gynnar, cerddwyr gyda ch\u0175n oddi ar dennyn yn tarfu ar y gylfinir, diffyg porfa barhaol, ungnwd, draeniad tir (diffyg porfa laith i gywion y gylfinir chwilota ynddi), plannu coed. Mae\u2019r ystod hon o ffactorau yn amlygu\u2019r heriau yr ydym yn eu hwynebu wrth adfer y gylfinir\u201d<\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p>Rhywbeth y gallwn ni, fel pobl sy\u2019n mwynhau\u2019r Comin, ei wneud yw cadw ein c\u0175n ar dennyn os ydym yn mynd am ar grwydr ar hyd y gweundir ac mae modd hefyd cysylltu gyda Gylfinir Cymru er mwyn cymryd rhan wirfoddol yn eu prosiect cadwraeth. Gellir darllen rhagor amdanynt ar y wefan gylfinircymru.org neu drwy anfon e-bost at helo@gylfinircymru.org <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/www.curlewaction.org\/ground-nesting-bird-signs\/\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"727\" height=\"1025\" data-id=\"8200\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Curlew-Action_English-Poster_Lucy-Kenner.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8200\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Curlew-Action_English-Poster_Lucy-Kenner.png 727w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Curlew-Action_English-Poster_Lucy-Kenner-480x677.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 727px, 100vw\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/www.curlewaction.org\/ground-nesting-bird-signs\/\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"724\" height=\"1024\" data-id=\"8198\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Curlew-Action_Welsh_Lucy-Kenner-724x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8198\"\/><\/a><\/figure>\n<figcaption class=\"blocks-gallery-caption wp-element-caption\">Mae nifer o arwyddion a phosteri ar gael o Curlewaction.org yn y Gymraeg a&#8217;r Saesneg. Wedi eu dylunio gan Lucy Kenner. <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:100px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Distawrwydd Mud<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-2 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1022\" height=\"496\" data-id=\"8228\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224434.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8228\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224434.png 1022w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224434-980x476.png 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224434-480x233.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1022px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"492\" data-id=\"8226\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224514.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8226\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224514.png 1024w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224514-980x471.png 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224514-480x231.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1020\" height=\"487\" data-id=\"8234\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224920.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8234\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224920.png 1020w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224920-980x468.png 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224920-480x229.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1020px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1023\" height=\"490\" data-id=\"8230\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224957.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8230\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224957.png 1023w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224957-980x469.png 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224957-480x230.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1023px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1022\" height=\"571\" data-id=\"8232\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-225153.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8232\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-225153.png 1022w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-225153-980x548.png 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-225153-480x268.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1022px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1019\" height=\"490\" data-id=\"8236\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224325.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8236\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224325.png 1019w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224325-980x471.png 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224325-480x231.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1019px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1020\" height=\"493\" data-id=\"8238\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224343.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8238\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224343.png 1020w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224343-980x474.png 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Screenshot-2025-07-31-224343-480x232.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1020px, 100vw\" \/><\/figure>\n<figcaption class=\"blocks-gallery-caption wp-element-caption\">Delweddau llonydd o&#8217;r ffilm &#8216;Syfrdau gan Ddistawrwydd&#8217;<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Er mwyn pwysleisio\u2019r sefyllfa obeithiol y cawn ein hunain yn rhan ohoni ar Gomin Gelligaer a Merthyr, gallwn gyferbynnu\u2019n sefyllfa ni i&#8217;r tristwch a&#8217;r golled a deimlir mewn mannau eraill o Gymru sy\u2019n barod wedi profi diflaniad y Gylfinir. Isod ceir ffilm fer saith munud gan Malka sy\u2019n trafod y golled bersonol a deimlodd hithau pan ddiflannodd y Gylfinir o\u2019i chwm hi yng ngogledd Cymru. Dywedodd:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><em>\u201cFel plentyn byddwn i\u2019n edrych ymlaen bob gwanwyn at glywed y Gylfinir yn dychwelyd i fagu ger y bwthyn. Byddwn i\u2019n arfer mynd allan gyda binocwlars i wylio\u2019r Gylfinir ar y gweunydd ac yn aml yn taro ar Iolo Williams i fyny yno, a oedd yn swyddog rhywogaethau\u2019r RSPB ar y pryd. Ry\u2019n ni bellach yn gweithio gyda\u2019n gilydd ar ffilmiau bywyd gwyllt.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Yn anffodus, tua ugain mlynedd yn \u00f4l diflannodd y Gylfinir o\u2019r dyffryn ble ces i fy magu. Ddaethon nhw byth yn \u00f4l i\u2019r tiroedd nythu yma. Dyna pam dewisais i\u2019r teitl Syfrdan gan Ddistawrwydd, am ei bod hi mor ddistaw i fyny yno erbyn hyn, wedi colli cri\u2019r Gylfinir.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bu fy nhad, Clyde Holmes, yn byw yng Nghwm Hesgin am dros ddeugain mlynedd. Roedd yn fardd ecolegol ac yn artist ac fe baentiodd dirwedd yr ucheldiroedd. Mae\u2019n dirwedd sy\u2019n newid o hyd. Daeth yr ysbrydoliaeth i lunio\u2019i gerdd \u2018Curlew\u2019s Nest\u2019 yn sgil y cyfarfyddiadau niferus a gafodd \u00e2\u2019r Gylfinir ac mae\u2019r gerdd hon, a\u2019r cyfieithiad Cymraeg \u2018Nyth y Gylfinir\u2019, yn ymddangos yn y ffilm.\u201d<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p>Mae\u2019r gerdd gan ei thad, a gyfieithwyd i\u2019r Gymraeg gan Rhodri ap Dyfrig, a ffilm swynol a phrydferth Malka \u2018Syfrdanu gan Ddistawrwydd\u2019 ill dwy i\u2019w gweld isod \u2013 diolch o galon i Malka am roi caniat\u00e2d i ni rannu ei ffilm gyda chi.<\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-pullquote\"><blockquote><p><strong><em>Nyth y Gylfinir<\/em><\/strong><br><br><em>Rhaid ei fod ger y ffermdy<br>Ers wythnosau bellach<br>Clywn duchan sgrech o\u2019i fegin wichlyd<br>Uwch fy mhen, ei big yn gilgant<br>Yn gysgod cryman tywyll.<br> <br>Ar adain d\u00e2n<br>Daw cyrch o\u2019r awyr<br>Gan boeri ei ddicter<br>Mewn rhythm dryll di-dor<br> <br>Pan gamaf tu hwnt<br>I dir ei droelli<br>Daw pall ar ei d\u00f4n drwy ryw ledrith<br>Safaf yn stond mewn distawrwydd<br><\/em><\/p><cite>gan Clyde Holmes, cyfieithiad gan Rhodri ap Dyfrig<\/cite><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-vimeo wp-block-embed-vimeo wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\r\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Stunned By Silence - Syfrdanu Gan Distawrwydd\" src=\"https:\/\/player.vimeo.com\/video\/1083157034?dnt=1&amp;app_id=122963\" width=\"1080\" height=\"608\" frameborder=\"0\" allow=\"autoplay; fullscreen; picture-in-picture; clipboard-write; encrypted-media; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\"><\/iframe>\r\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:100px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Taith Gerdded y Gylfinir<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_3492-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8240\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_3492-980x653.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_3492-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Cyn bo hir bydd taith gerdded ar hyd y Comin o\u2019r enw Llwybr y Gylfinir oherwydd dyma un o\u2019r ardaloedd lleol lle gallwch ei gweld a\u2019i clywed. Os fyddwch yn penderfynu cerdded y llwybr cofiwch ofalu am yr aderyn prin, anhygoel hwn. Rydym yn lwcus ein bod ni\u2019n gallu rhoi lloches i\u2019r hen Begi Big Hir, eto fyth.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:27px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-3 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" data-id=\"8256\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4206-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8256\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4206-980x653.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4206-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" data-id=\"8258\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4208-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8258\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4208-980x653.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4208-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" data-id=\"8261\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4450-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8261\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4450-980x653.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4450-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" data-id=\"8260\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4564-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8260\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4564-980x653.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4564-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" data-id=\"8254\" src=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4598-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8254\" srcset=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4598-980x653.jpg 980w, https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/DSC_4598-480x320.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1024px, 100vw\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Y Gylfinir Does dim byd sy\u2019n dynodi\u2019r Gwanwyn a\u2019r Haf yn fwy na ch\u00e2n fyrlymus y gylfinir &#8211; neu Pegi Big Hir i roi un o\u2019u henwau eraill iddi. Rydym yn ofnadwy o lwcus yn yr ardal hon i allu clywed y Gylfinir ac i fod yn gartref iddi yn ystod misoedd yr haf oherwydd, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":8247,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_et_pb_use_builder":"off","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-8274","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-newyddion"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Myfyrdodau o&#039;r Comin: Awst 2025 &#8211; Gelligaer and Merthyr Common<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"cy_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Myfyrdodau o&#039;r Comin: Awst 2025 &#8211; Gelligaer and Merthyr Common\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Y Gylfinir Does dim byd sy\u2019n dynodi\u2019r Gwanwyn a\u2019r Haf yn fwy na ch\u00e2n fyrlymus y gylfinir &#8211; neu Pegi Big Hir i roi un o\u2019u henwau eraill iddi. Rydym yn ofnadwy o lwcus yn yr ardal hon i allu clywed y Gylfinir ac i fod yn gartref iddi yn ystod misoedd yr haf oherwydd, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Gelligaer and Merthyr Common\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-08-03T20:30:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-08-11T12:11:54+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1279\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Catrin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Catrin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Catrin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/6dcb89e9ec887a1551d968a5922dcebd\"},\"headline\":\"Myfyrdodau o&#8217;r Comin: Awst 2025\",\"datePublished\":\"2025-08-03T20:30:25+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-11T12:11:54+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/\"},\"wordCount\":1296,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg\",\"articleSection\":[\"Newyddion\"],\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/\",\"name\":\"Myfyrdodau o'r Comin: Awst 2025 &#8211; Gelligaer and Merthyr Common\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg\",\"datePublished\":\"2025-08-03T20:30:25+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-11T12:11:54+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/07\\\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg\",\"width\":2000,\"height\":1279},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Myfyrdodau o&#8217;r Comin: Awst 2025\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/\",\"name\":\"Gelligaer and Merthyr Common\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"cy-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#organization\",\"name\":\"Gelligaer and Merthyr Common\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/04\\\/GMCommonComingSoon-Logo2.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/04\\\/GMCommonComingSoon-Logo2.png\",\"width\":500,\"height\":250,\"caption\":\"Gelligaer and Merthyr Common\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/6dcb89e9ec887a1551d968a5922dcebd\",\"name\":\"Catrin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"cy-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/97f63f177dafcc2c0195ee6e116238c52a738135eb143a3da0cd06956dd77e90?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/97f63f177dafcc2c0195ee6e116238c52a738135eb143a3da0cd06956dd77e90?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/97f63f177dafcc2c0195ee6e116238c52a738135eb143a3da0cd06956dd77e90?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Catrin\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/gmcommon.org\\\/cy\\\/author\\\/catrin\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Myfyrdodau o'r Comin: Awst 2025 &#8211; Gelligaer and Merthyr Common","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/","og_locale":"cy_GB","og_type":"article","og_title":"Myfyrdodau o'r Comin: Awst 2025 &#8211; Gelligaer and Merthyr Common","og_description":"Y Gylfinir Does dim byd sy\u2019n dynodi\u2019r Gwanwyn a\u2019r Haf yn fwy na ch\u00e2n fyrlymus y gylfinir &#8211; neu Pegi Big Hir i roi un o\u2019u henwau eraill iddi. Rydym yn ofnadwy o lwcus yn yr ardal hon i allu clywed y Gylfinir ac i fod yn gartref iddi yn ystod misoedd yr haf oherwydd, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/","og_site_name":"Gelligaer and Merthyr Common","article_published_time":"2025-08-03T20:30:25+00:00","article_modified_time":"2025-08-11T12:11:54+00:00","og_image":[{"width":2000,"height":1279,"url":"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Catrin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Catrin","Est. reading time":"8 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/"},"author":{"name":"Catrin","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#\/schema\/person\/6dcb89e9ec887a1551d968a5922dcebd"},"headline":"Myfyrdodau o&#8217;r Comin: Awst 2025","datePublished":"2025-08-03T20:30:25+00:00","dateModified":"2025-08-11T12:11:54+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/"},"wordCount":1296,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg","articleSection":["Newyddion"],"inLanguage":"cy-GB","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/","url":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/","name":"Myfyrdodau o'r Comin: Awst 2025 &#8211; Gelligaer and Merthyr Common","isPartOf":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg","datePublished":"2025-08-03T20:30:25+00:00","dateModified":"2025-08-11T12:11:54+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cy-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/#primaryimage","url":"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg","contentUrl":"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/The_Curlew_pollylovestudio_INK_002.jpg","width":2000,"height":1279},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/myfyrdodau-or-comin-awst-2025\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Myfyrdodau o&#8217;r Comin: Awst 2025"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#website","url":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/","name":"Gelligaer and Merthyr Common","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"cy-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#organization","name":"Gelligaer and Merthyr Common","url":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/GMCommonComingSoon-Logo2.png","contentUrl":"https:\/\/gmcommon.org\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/GMCommonComingSoon-Logo2.png","width":500,"height":250,"caption":"Gelligaer and Merthyr Common"},"image":{"@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/#\/schema\/person\/6dcb89e9ec887a1551d968a5922dcebd","name":"Catrin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cy-GB","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97f63f177dafcc2c0195ee6e116238c52a738135eb143a3da0cd06956dd77e90?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97f63f177dafcc2c0195ee6e116238c52a738135eb143a3da0cd06956dd77e90?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97f63f177dafcc2c0195ee6e116238c52a738135eb143a3da0cd06956dd77e90?s=96&d=mm&r=g","caption":"Catrin"},"url":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/author\/catrin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8274","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8274"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8274\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8285,"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8274\/revisions\/8285"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8247"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8274"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8274"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gmcommon.org\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8274"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}