Lle i fod yn falch ohono

Mae Comin Gelligaer a Merthyr yn dirwedd ucheldirol yn Ne-ddwyrain Cymru, wedi’i rhannu rhwng bwrdeistrefi sirol Merthyr Tudful a Chaerffili. Yn bennaf mae’n cynnwys cefnau Cefn Merthyr, Cefn Gelligaer, Cefn y Brithdir ac ardal i’r gogledd o ffordd Blaenau’r Cymoedd.

Lle i fod yn falch ohono

Mae Comin Gelligaer a Merthyr yn dirwedd ucheldirol yn Ne-ddwyrain Cymru, wedi’i rhannu rhwng bwrdeistrefi sirol Merthyr Tudful a Chaerffili. Yn bennaf mae’n cynnwys cefnau Cefn Merthyr, Cefn Gelligaer, Cefn y Brithdir ac ardal i’r gogledd o ffordd Blaenau’r Cymoedd.

Lle i fod yn falch ohono

Mae Comin Gelligaer a Merthyr yn dirwedd ucheldirol yn Ne-ddwyrain Cymru, wedi’i rhannu rhwng bwrdeistrefi sirol Merthyr Tudful a Chaerffili. Yn bennaf mae’n cynnwys cefnau Cefn Merthyr, Cefn Gelligaer, Cefn y Brithdir ac ardal i’r gogledd o ffordd Blaenau’r Cymoedd.

Mae’r Tir Comin yn dirwedd fyw a gweithiol, wedi’i thrwytho mewn hanes ond yn anffodus rydym yn aml yn cymryd hyn yn ganiataol. Mae wedi’i ddynodi’n Dirwedd Hanesyddol Cadw oherwydd tystiolaeth o ddefnydd tir a gweithgaredd parhaus o’r cyfnod cynhanesyddol hyd at y gorffennol diweddar.

Map Comin Gelligaer a Merthyr
Tir Comin

TIR COMIN

Rydym i gyd yn falch iawn o Gelligaer a Thir Comin Merthyr, boed fel trigolion, busnesau neu gyrff cyhoeddus. Fodd bynnag, mae rheolau a hawliau sy’n gysylltiedig â thir comin nad yw pawb yn ymwybodol ohonynt.

Dysgu Mwy

Archwilio

Archwilio

Archwiliwch y wefan hon i ddysgu mwy am y tir comin a’i hanes yn ogystal â’r gwahanol ffyrdd i chi ei fwynhau’n gyfrifol a sut i ymwneud â’r tir a’n gwaith.

Dysgu Mwy

Myfyrdodau o’r Comin

Myfyrdodau o’r Comin: Rhagfyr 2025

Myfyrdodau o’r Comin: Rhagfyr 2025

Wrth ystyried y Comin yn y Gaeaf, daw i’r meddwl foreau oer o farrug, patrymau pigog o iâ ar lafnau’r gwair a lliwiau dwfn y machludon cynnar. Mae’r tymor tywyll hefyd yn golygu mwy o law, gwyntoedd cryfion a chyfnodau o gymylau isel. Wrth i ni nesáu at y Nadolig,...

read more
Myfyrdodau o’r Comin: Tachwedd 2025

Myfyrdodau o’r Comin: Tachwedd 2025

Mewn cae y tu ôl i Res Coly ym Medlinog, ac ychydig i’r gogledd ohono, ar waelod llethrau Gilfach yr Encil, mae yno bwll ddŵr hyfryd. O’i amgylch tyfa nifer o fedw arian ac ar erchwyn y dŵr mae brwyn a gwair a rhedyn yn tyfu. Mae’n hafan i fywyd gwyllt ac yn le...

read more
Myfyrdodau o’r Comin: Hydref 2025

Myfyrdodau o’r Comin: Hydref 2025

Mae yno rywbeth am gadnoid sy’n awgrymu’r Hydref. Efallai mai lliw eu cot sy’n ein hatgoffa o liw’r dail crin neu efallai am fod y dyddiau’n byrhau bod mwy o siawns ein bod yn crwydro o amgylch y lle ar yr un adeg ag y mae’r cadno’n ymlwybro nôl i’w wâl wedi noson o...

read more
Myfyrdodau o’r Comin: Medi 2025

Myfyrdodau o’r Comin: Medi 2025

Medigan IsfoelY llwyni canau yn llawnionAfalau filoedd yn fochgochionBrithwyd y berth hyd y bônYn dew gan fwyar duon Mae mis Medi’n gyfnod o lawnder a ffrwythlondeb: y cnau, y caeau, y ffrwyth ac yn aml ceir awyr uchel las dwfn. Ond clywn hefyd sibrydion y gaeaf a...

read more
Myfyrdodau o’r Comin: Awst 2025

Myfyrdodau o’r Comin: Awst 2025

Y Gylfinir Does dim byd sy’n dynodi’r Gwanwyn a’r Haf yn fwy na chân fyrlymus y gylfinir - neu Pegi Big Hir i roi un o’u henwau eraill iddi. Rydym yn ofnadwy o lwcus yn yr ardal hon i allu clywed y Gylfinir ac i fod yn gartref iddi yn ystod misoedd yr haf oherwydd, er...

read more
Myfyrdodau o’r Comin: Gorffennaf 2025

Myfyrdodau o’r Comin: Gorffennaf 2025

Trosolwg Byr o Ddaeareg Comin Gelligaer a Merthyr Pan mae’r haf yn ei anterth, does yno ddim byd prydferthach na Chomin Gelligaer a Merthyr. Gorwedda’r gweundir hwn yng ngogledd Maes Glo de Cymru. O edrych ar y dirwedd, yr hyn sy’n eich taro yw’r meithder dirfawr ac...

read more